الشيخ محمد الصادقي الطهراني

361

رساله توضيح المسائل نوين (فارسى)

صورت كاستى ثلث ، همان حج ميقاتى كافى است ، و ميانگين مخارج بلدى و ميقاتى به‌اندازه‌ى كفايت ثلثش به‌مصرف خيراتى براى ميت مىرسد ، به‌ويژه زيارت‌هايى ديگر مانند عمره و امثال آن . مسأله‌ى 774 - حجى كه نه بلدى است و نه ميقاتى و از جايى كه به‌مكه نزديك‌تر است انجام مىشود ، خرجش ميانگين دو حج ديگر است و ميان اصل و ثلث مال تقسيم مىشود . مسأله‌ى 775 - اگر براى ثلث مالش مواردى را معين كند كه مخارجش كم‌تر از ثلث است بقيه‌ى ثلث مالِ ورثه است ، و اگر مخارجش بيشتر است در صورت موافقت ورثه و نبودن وارث نابالغ بايستى تمامى مورد وصيت انجام گيرد ، و در صورت عدم موافقت آن‌ها به‌همان اندازه‌ى ثلث اكتفا مىشود ، و اگر بعضى از ورثه موافقت كردند و بعضى مخالفت ، زياده‌ى از ثلث تنها از سهم موافق داده مىشود . مسأله‌ى 776 - اگر وصيت كند بدهيش را به‌مردم بپردازند ، و نيز بدهى حقوق‌اللَّه و بعضى مستحبات را انجام دهند ، اگر ثلث مالش براى انجام مستحباتش كافى است كه معلوم ، و اگر كافى نيست به‌مقدار كفايت انجام مىشود ، و در هر صورت بايستى بدهيش به‌مردم و حقوق‌اللَّه از اصل مال محسوب گردد ، زيرا « مِنْ بَعْدِ وَصِيَّةٍ يُوصى بها أوْ دَيْنِ » چنان‌كه وصيت را از ثلث مال مقرر داشته دين را نيز از اصل مال دانسته چه مورد وصيت هم باشد يا نباشد . . مسأله‌ى 777 - اگر كسى پس از مرگ شخصى مدعى شود فلان مبلغ از او بستانكار است ، اگر معلوم شود كه راستگو است و يا دو مرد عادل به‌نفع او گواهى دهند ، و يا قسمى بخورد و يك مرد عادل هم گواهى دهد و يا دو زن و يك مرد عادل شهادت دهند ، تمامى آن‌چه را مدعى است بايد به‌او بپردازند ، ولى اگر شهادت كامل نباشد ، كه فقط يك مرد عادل و يا به‌همراهى يك زن عادله ، شهادت دهند و علم‌آور نباشد هرگز چيزى با اين شهادت‌هاى ناقص ثابت نمىشود ، و شهادت هم تقسيم‌بردار نيست كه گفته شود اگر شهادت كم‌تر از تعداد مقرر بود به‌همان ميزان كم‌تر از مقدار مدعايش